1 Чĕлĕм туртнипе. Сиенлĕ çак йăла пурнăçа 8-15 çул таран кĕскетет. Пирус туртакансен, туртманнисемпе танлаштарсан, инфаркт пулас хăрушлăх виçĕ хут ытларах. Ỹпке ракĕ аталаннине 90 процент чĕлĕм туртнипе çыхăнтараççĕ. Алла час-часах пирус тыта-кансене панкреатит, гастрит тата куçăн хăш-пĕр чирĕ нушалантарать.

2 Эрех-сăра ытлашши ĕçнипе чĕре, пĕвер, юн тымарĕсен чирĕсем аталанаççĕ. Тухтăрсем эрех ĕçнипе çыхăннă 60 тĕрлĕ чире палăртаççĕ.

3 Сахал хускални. Кунне 6 сехет лараканăн, 3 сехетрен сахалрах лараканпа танлаштарсан, çитес 15 çулта чирлес хăрушлăх 40 процент пысăкрах.

4 Стресс. Вăрах вăхăт пăшăрханни гастрит, гипертони, стенокарди чирĕсем, ыйхă килменни патне çитерет. Çавăн пекех организмри япаласен ылмашăнăвĕ пăсăлать. Тĕпчевçĕсем пĕтĕм чирĕн 90 процентне стреспа çыхăнтараççĕ.

5 Йăхран-йăха куçакан чирсем. Тăван-пĕтен таврашĕнче чирпе нушаланакан мĕн чухлĕ нумайрах, сирĕн чирлес хăрушлăх çавăн чухлĕ пысăкрах. Тĕслĕхрен, ашшĕ-амăшне аллерги аптăратсан ачи те унпа чирлеме пултарасси 20-40 процент таран ỹсет.

6 Яланхи шăв-шав. Вăл нерв тытăмне сиен кỹрет. Электромагнит пайăркисем вара нерв тытăмне тата юн тăваслăха сиенлеççĕ. Çавăнпа электролинисенчен тата телефон çыхăнăвĕн вышкинчен аяккарах пурăнсан лайăхрах.

7 Медицина пулăшăвĕ. Ăста тухтăр патне мĕн чухлĕ хăвăртрах лекме пултаратăр, сывалас шанăç çавăн чухлĕ пысăкрах.